De Stedemaeght staat bekend om haar silhouet. Die drie hoge, dwarsgetuigde, masten bepalen haar hele uitstraling; je ziet haar meteen, zelfs als ze nog ver op het IJsselmeer vaart. Daarom was het deze winter een vreemd moment: het schip stond er zónder masten bij. Voor het eerst in 32 jaar.
We kozen ervoor om de masten een keer helemaal te verwijderen om alles écht goed te kunnen controleren. Geen half zicht vanuit een hoogwerker, maar alles los, alles open, zodat je bij elk onderdeel kan dat anders verborgen blijft. Een ingreep die je niet vaak doet, maar die wel het verschil maakt in vakmanschap en zekerheid.
Hoe het begint: langzaam, precies en met veel overleg
Een mast eraf halen klinkt groots, maar in de praktijk is het vooral heel precies werk. Rustig communiceren, kijken, nog eens controleren. Het tempo ligt laag, maar de focus is hoog. Manager Michael van der Hoek zei het mooi tijdens het hijsen:
“Dit is zo’n moment waarop alles moet kloppen. Niet alleen technisch, maar ook in samenwerking. Je werkt met enorme krachten en met een stuk historie. Er is geen ruimte voor haast.”
Wanneer de eerste mast echt loskomt en in de kraan hangt, verandert het hele schip. De Stedemaeght lijkt kleiner, compacter — bijna alsof ze even terug in zichzelf kruipt. Schipper Arjan Kattouw verwoordde het zo:
“Je kent haar altijd met masten. Zónder… dat is eigenlijk geen gezicht.”
Een kleine vondst die je even stil doet staan
Toen de voorste mast omhoogkwam, verscheen er iets waar we stilletjes al op hoopten: een klein muntje. Het was er in 1994 onder gelegd, volgens een oude scheepsbouwtraditie. Een geluksbrenger. Een wens voor behouden vaart.
En daar lag het dan, 32 jaar later, precies waar het hoorde.
Het zijn dat soort kleine vondsten die je eraan herinneren dat een schip meer is dan hout en staal.
Wat we zagen toen alles openlag
Doordat nu alles toegankelijk was — ook plekken waar je normaal niet helemaal bij kunt — konden we het schip écht goed inspecteren. En het mooie was: de constructie zag er nog steeds verrassend sterk uit. Degelijk werk, goed onderhouden door de jaren heen. Het bevestigde dat het schip niet alleen robuust is gebouwd, maar ook altijd met aandacht verzorgd is.
Een fijn gevoel, zeker midden in een winterklus.
Winterhanden, laag tempo, maar strak uitgevoerd
Het hele proces speelde zich af in koude maanden. Touw dat stijver voelt, staal dat je koud is, wind die altijd op een onhandig moment langs het dek trekt. Toch verliep alles soepel en veilig — iets om trots op zijn.
Een compliment aan Michael van der Hoek, Arjan Kattouw en Cees van Delft, die dit met veel vakmanschap hebben uitgevoerd. Een team dat elkaar aankijkt en genoeg heeft aan een halve zin.
En dan dat moment: de masten staan weer recht
Na weken van voorbereiden, loshalen, inspecteren en opnieuw opbouwen stond alles weer op zijn plek. De masten, strak afgesteld. De tuigage gecontroleerd. Het schip weer in balans.
Waar het zonder masten even wennen was, voelt het nu vooral vertrouwd. De Stedemaeght staat weer zoals ze hoort te staan — klaar om wind te vangen en nieuwe reizen te maken.
